پژوهشكده تحقيقات اسلامى سپاه

63

پژوهشى پيرامون شهداى كربلا ( فارسي )

ابراهيم بن عقيل رجال شناسان نام او را در زمرهء فرزندان عقيل ذكر نكرده‌اند ، « 1 » ولى برخى از معاصران ، هنگام شمارش فرزندان شهيدِ عقيل ، در كربلا ، مىگويند : دو پسربچه به نام‌هاى ابراهيم و محمّد ، همراه امام حسين عليه السلام از مدينه به كربلا آمده و به شهادت رسيدند . « 2 » ابراهيم بن على بن ابىطالب عليه السلام وى از فرزندان على عليه السلام « 3 » و مادرش « ام‌ّولد » بود . « 4 » از زمان و محلّ تولّد و دوران رشد او گزارشى در دست نيست . طبق گزارش ابن‌فندق ، او در هنگام شهادت ، بيست ساله بود ، « 5 » ولى اين گزارش با نقل ابن شهرآشوب « 6 » مبنى بر اين‌كه ابراهيم از پدرش ، على عليه السلام ، نقل روايت كرده است ، سازگارى ندارد . مگر آن‌كه بگوييم نقل ابراهيم ، با واسطه بوده و با گذشت زمان ، سلسلهء سند حديث دچار كاستى شده است . ابراهيم در كربلا به دست زيد بن دفاف به شهادت رسيد ، جابر بن عبداللَّه انصارى بر وى نماز گزارد و قبر او در مقبرهء شهداى كربلا است . « 7 »

--> ( 1 ) . لباب الانساب ، ج 1 ، ص 375 ؛ المجدى ، ص 307 . ( 2 ) . وسيلة الدارين ، ص 429 . چون عقيل عليه السلام بيست سال بزرگ‌تر از امام على عليه السلام بوده ( المجدى ، ص 11 ) و ممكن نيست دو پسربچه از او در حادثهء كربلا به شهادت رسيده باشند مىتوان گفت ابراهيم و محمّد نوه يا نتيجهء عقيل هستند نه فرزند بدون واسطهء او . ( 3 ) . الامامة والسياسة ، ج 2 ، ص 7 ؛ العقد الفريد ، ج 5 ، ص 134 ؛ لباب الانساب ، ج 1 ، ص 400 ؛ مناقب آل ابىطالب ، ج 4 ، ص 122 و ج 2 ، ص 342 ؛ فرسان الهيجاء ، ج 1 ، ص 11 ؛ انصار الحسين ، ص 137 ، الدار الاسلامية . ( 4 ) . العقد الفريد ، ج 5 ، ص 134 ؛ فرسان الهيجاء ، ج 1 ، ص 11 ؛ الامامة والسياسة ، ج 2 ، ص 7 ؛ مقاتل الطالبيين ، ص 57 ، مؤسسهء دارالكتاب . ( 5 ) . لباب الانساب ، ج 1 ، ص 400 . ( 6 ) . مناقب آل ابىطالب ، ج 2 ، ص 342 . ( 7 ) . لباب الانساب ، ج 1 ، ص 400 .